ΚΟΜΒΟΣ 1              Ποιο είναι το πρόβλημα;ΚΟΜΒΟΣ 1              Ποιο είναι το πρόβλημα;

Σενάριο:
  Λαμβάνετε ένα μήνυμα από έναν συμμαθητή σας που λέει απλά:

«Κανείς δεν ξέρει τι να κάνει για την ομαδική εργασία».

Ακούγεται σαν χάος — αλλά αντί να αντιδράσουμε συναισθηματικά, ας το προσεγγίσουμε με αναλυτικό τρόπο.

Η αποστολή σας:

Βήμα 1 – Προσδιορίστε 3 πιθανά βασικά προβλήματα πίσω από αυτό το μήνυμα.
Χωρίς να κάνετε υποθέσεις, γράψτε τρεις ουδέτερες, βασισμένες σε γεγονότα πιθανότητες που θα μπορούσαν να εξηγήσουν την κατάσταση.

Παραδείγματα:

•   Οι οδηγίες δεν ήταν σαφείς
•   Η ομάδα δεν έχει συναντηθεί ακόμα για να κάνει σχέδια
•       Κανείς δεν προσφέρθηκε να αναλάβει την ηγεσία

✍️ Γράψτε τις δικές σας 3 παρακάτω:

Βήμα 2 – Διαχωρίστε τα γεγονότα από τις υποθέσεις
  Κοιτάξτε κάθε στοιχείο που γράψατε. Για κάθε ένα, ρωτήστε:

•   Είναι κάτι που γνωρίζετε με βεβαιότητα; → Σημειώστε ως [Γεγονός]
•       Ή είναι κάτι που υποθέτεις ή αισθάνεσαι; → Σημείωσε ως [Υπόθεση]

Βήμα 3 – Αναδιατυπώστε το αρχικό μήνυμα
Τώρα ξαναγράψτε την ασαφή καταγγελία του συμμαθητή σας ως μια σαφή, ουδέτερη παρατήρηση χρησιμοποιώντας αυτό που έχετε αναλύσει.

✍️ Παράδειγμα: «Η ομάδα δεν έχει ακόμη συντονιστεί ως προς τις εργασίες και οι οδηγίες εξακολουθούν να είναι ασαφείς για τα περισσότερα μέλη».

ΚΟΜΒΟΣ 2              Δημιουργήστε μια μικρή αλυσίδα 5 «γιατί»

1. Ξεκινήστε με ένα πρόβλημα που έχετε ήδη περιγράψει.
   → Αν δεν έχετε επιλέξει κάποιο, διαλέξτε ένα σενάριο όπως:

○   «Το ομαδικό μου έργο είναι πάντα πίσω από το χρονοδιάγραμμα».

○   «Δεν έχω κίνητρο για να μελετήσω».

○   «Οι συναντήσεις της ομάδας δεν οδηγούν σε αποφάσεις».

2. Τώρα, δημιουργήστε την αλυσίδα των 5 «Γιατί» χρησιμοποιώντας την παρακάτω δομή:

💡 Συμβουλή: Μην επαναλαμβάνετε απλώς την ίδια ιδέα — κάθε «Γιατί» πρέπει να εμβαθύνει ή να αλλάζει προοπτική.

ΚΟΜΒΟΣ 3  Εντοπίστε την παγίδα

Ποια παγίδα σκέψης εμφανίζεται εδώ;

«Αποτύχαμε στο τελευταίο ομαδικό έργο. Είμαι σίγουρος ότι και αυτό θα είναι καταστροφή».

Α) Περιέργεια

1. B) Προβληματισμός

✅ Γ) Υπερβολική γενίκευση

Δ) Προκατάληψη SWOT (επινοημένος παράγοντας αποσπάσεως της προσοχής)

ΚΟΜΒΟΣ 4  Η αναδιαμόρφωση SWOT

Σκεφτείτε κάτι που δεν είστε σίγουροι αν πρέπει να ξεκινήσετε (π.χ. να κάνετε μια παρουσίαση, να αλλάξετε τις συνήθειες μελέτης σας).

Εργασία

•   Συμπληρώστε τον προσωπικό σας πίνακα SWOT (με καθοδηγούμενες υποδείξεις)

○   S: Ποια πλεονεκτήματα έχετε ήδη σε αυτή την κατάσταση;

○   W: Τι μπορεί να σας εμποδίσει;

○   O: Ποιες ευκαιρίες θα μπορούσε να σας προσφέρει αυτό;

○       T: Ποιοι κίνδυνοι ή φόβοι σας απασχολούν;

Σκεφτείτε: Ποιο κουτί ήταν πιο δύσκολο να συμπληρώσετε — και γιατί;

ΚΟΜΒΟΣ 5  Το ξέρατε;

Γεγονός:
Στη δεκαετία του 1930, ο Sakichi Toyoda, ιδρυτής της Toyota, ανέπτυξε μια απλή τεχνική για την αποκάλυψη της βασικής αιτίας των προβλημάτων. Η μέθοδος του περιελάμβανε τον εντοπισμό ενός προβλήματος και στη συνέχεια την ερώτηση «γιατί» προέκυψε. Κάθε απάντηση οδηγούσε σε ένα νέο «γιατί», συνεχίζοντας τη διαδικασία μέχρι να αποκαλυφθεί η υποκείμενη αιτία. Συνήθως, χρειάζονταν περίπου πέντε γύροι ερωτήσεων για να φτάσει κανείς στην ουσία του προβλήματος — γι’ αυτό και η μέθοδος έγινε γνωστή ως «Τα πέντε γιατί». [Πηγή]

  ✍️ Εργασία: Μπορείτε να σκεφτείτε ένα σύστημα στη ζωή σας (σχολείο, ψηφιακά εργαλεία, ρουτίνες) όπου αυτή η μέθοδος θα μπορούσε να σας βοηθήσει;